Klokken voor Amerika

Klokken voor Amerika
Bells for America

Kijk hier naar een opname van de livestream
Click here to replay the livestream

Bezoek vanaf zomer 2020 de tentoonstelling in Museum Klok & Peel

Het Netherlands Carillon is een monument dat Nederland aan de Verenigde Staten heeft gegeven in de jaren ’50 als dank voor de bevrijding en het Marshallplan. Het carillon is gehuisvest in een donkere, stalen klokkentoren, ontworpen door Joost Boks, en staat op een prominente plaats in Arlington, naast de beroemde oorlogsbegraafplaats. Alle 50 klokken zijn nu voor het eerst terug in Nederland om herstemd te worden bij klokkengieterij Koninklijke Eijsbouts in Asten. Ze keren later dit jaar weer terug, vergezeld door drie nieuwe klokken die in april worden gegoten en opgedragen worden aan drie Amerikanen die vochten voor de vrijheid: George Marshall, Martin Luther King en Eleanor Roosevelt. 

Over de bizarre geschiedenis van dit monument, schreef VU-hoogleraar Diederik Oostdijk het boek Bells for America (Penn State University Press, 2019) dat op 30 april 2020 ook in een Nederlandse bewerking, Klokken voor Amerika, zal verschijnen bij Boom Uitgevers. Op die dag zou ook de gelijknamige tentoonstelling starten in Museum Klok & Peel, waarvan Luc Rombouts de curator is, die uitgesteld is door de coronacrisis.

De geschiedenis van het Nederlandse Carillon bevat een onbekend, maar bijzonder verhaal. Het gaat om het kleinste klokje, dat door koningin Juliana aan president Truman gegeven zou worden, maar zoek was geraakt. Hierdoor kwam de koningin op 4 april 1942 met lege handen te staan. Dit klokje werd later op de kanselarij in Washington teruggevonden en heeft decennialang op de ambassade gestaan. Vanaf het kleinste klokje dat kwijtgeraakt was leek alles mis te gaan wat mis kon gaan:

  • De meest verstrekkende fout was om de opdracht voor de klokken te gunnen aan drie klokkengieters waardoor het carillon dissonant klonk. Nederlanders wilden tot overmaat van ramp nauwelijks geld geven aan het instrument, gedeeltelijk vanwege zuinigheid maar ook omdat veel Nederlanders boos op de Amerikanen waren omdat ze door hen Nederlands-Indië zouden hebben verloren. 
  • Gerrit Rietveld werd in 1956 als architect voor de klokkentoren teruggetrokken door minister van Buitenlandse Zaken Joseph Luns en ambassadeur Herman van Roijen vanwege zijn vermeende communistische sympathieën.
  • Een Amerikaanse veteranenorganisatie (AMVETS) protesteerde tegen koningin Juliana omdat ze niet wilden dat het Nederlandse monument in Arlington kwam.

De National Park Service restaureert nu de klokkentoren voor een bedrag van ruim $ 4.5 miljoen en de Nederlandse overheid en een aantal sponsoren laat het carillon herstellen voor een bedrag van ruim € 800.000. De klokken van het Netherlands Carillon zijn allemaal opgedragen aan een onderdeel van de Nederlandse bevolking en zijn de meest rijk geillustreerde bronzen carillonklokken ooit gemaakt. Ze geven een uniek zelfbeeld van Nederland in de naoorlogse periode, maar laten ons ook reflecteren op hoe de relatie met Amerika is veranderd sinds die tijd en hoe we er nu voorstaan.

The Birth of Three Bells for the Netherlands Carillon *

*  Courtesy of http://nlinthe.com, a website of the US Embassy of the Netherlands

Reserveer hier nu uw kopie van het boek

banner reserveren boek "Klokken voor Amerika"

Copyright van alle artikelen en foto's: Klok & Peel Museum Asten